Kinh tế

Black Friday: Xin cảm ơn Chủ nghĩa Tư bản

Black Friday, tạm dịch là “Ngày Thứ Sáu Đen”, được xem là ngày hội mua sắm lớn nhất trong năm diễn ra sau ngày Lễ Tạ ơn (ngày Lễ Tạ Ơn được tổ chức vào ngày thứ Năm lần thứ tư của tháng 11, vì thế Black Friday sẽ rơi vào khoảng 23 – 29 tháng 11). Tuy nhiên, trong khi mọi người xem đây là cơ hội có một không hai để mua sắm, thì những người chống Chủ nghĩa Tư bản lại cho rằng người tiêu dùng thật đáng thương khi cố gắng chen lấn và xô đẩy để chờ giới tư sản ban phát lòng thương trong ngày Black Friday. Trong khi mọi người nhân dịp này để thỏa thích mua những món đồ mình muốn, thì nhiều người chọn cách đứng bên ngoài, nghĩ mình thật khôn ngoan và bĩu môi chê trách người khác chỉ biết “sung sướng trong niềm hạnh phúc giả tạo”.

Nhiều người thường chỉ trích ngày Black Friday

Có một thực tế là những người đang ra sức chống Chủ nghĩa Tư bản ấy, hàng ngày vẫn đang sử dụng thành quả của tư bản. Họ thức dậy mỗi sáng nhờ vào chiếc điện thoại có tính năng báo thức của tư bản; rồi họ vệ sinh cá nhân bằng các sản phẩm của tư bản; sau đó họ đặt một chiếc bánh pizza giao ngay trong 15 phút từ một nhà tư bản; họ không muốn đi làm để nhận trợ cấp mỗi tháng từ tiền thuế của bọn tư bản, rồi quay sang cảm ơn chính phủ. Có lẽ, họ không nhận ra rằng chính phủ không hề có tiền, mà chỉ đang lấy thành quả của những cá nhân xuất sắc hơn trong xã hội, để chia cho những người chẳng làm ra được gì cả.

Black Friday là đại diện cho vẻ đẹp của Chủ nghĩa Tư bản
Black Friday là đại diện cho Chủ nghĩa Tư bản.

Nhiều người trong chúng ta được dạy phải ghét tư bản từ khi còn nhỏ, mặc dù lúc ấy chúng ta không hề có những khái niệm gì về nó. Vì vậy mà lòng hận thù ấy cứ thế lớn lên theo ta từng ngày. Nhưng thực tế tất cả chúng ta đều yêu Chủ nghĩa Tư bản. Chúng ta ghét một chính phủ lớn lúc nào cũng muốn kiểm soát đời sống của người dân.

Tuy vậy, đa phần những người ghét tư bản đều hiểu sai rằng Chủ nghĩa Tư bản chỉ bảo vệ lợi ích của giới tư sản. Nhưng không. Chủ nghĩa Tư bản đề cao sự tự do cho tất cả thành phần trong xã hội, ở đó mọi người đều có quyền tự do lựa chọn và theo đuổi giấc mơ của bản thân, mà không có sự can thiệp từ chính phủ.

Trong cuốn Capitalism and Freedom, Milton Friedman viết: “Chính phủ có ba chức năng chính. Nó phải thực hiện nhiệm vụ quốc phòng cho đất nước. Nó phải đảm bảo thực thi các cam kết giữa các cá nhân. Nó phải bảo vệ người dân khỏi những tội ác nhằm vào bản thân họ hoặc tài sản của họ. Khi chính phủ – với ý định tốt – cố gắng điều chỉnh nền kinh tế, lập nên các quy chuẩn đạo đức, hoặc giúp đỡ các nhóm lợi ích, thì đều dẫn đến sự thiếu hiệu quả, thiếu động lực và mất đi sự tự do. Chính phủ nên là một vị trọng tài, chứ không phải là một người chơi tham gia nhiệt tình”.

Ngoài ra, Adam Smith cũng từng có một câu nói nổi tiếng rằng “Điều kiện tiên quyết để đưa một quốc gia từ mức độ man rợ thấp nhất đến phồn thịnh cao nhất là không gì khác ngoài hòa bình, thuế khóa vừa phải, và một chính quyền tôn trọng công lý: mọi điều còn lại là do quá trình tự nhiên của sự vật đem tới”.

Hơn bất cứ lý luận nào, Chủ nghĩa Tư bản hướng đến mức độ tự do cao nhất cho mọi người dân.

Chúng ta cần phải cảm ơn Chủ nghĩa Tư bản

Bạn có đang sử dụng iPhone? Điện thoại Android? Hay Macbook? Máy tính hệ điều hành Windows?

Bạn có đọc sách trên Kindle? Xem TV trên Netflix? Nghe nhạc trên Spotify? Xem video trên YouTube?

Bạn có mua sắm trên Amazon? Lazada? Tiki?

Bạn có tìm kiếm mọi thứ trên Google? Gửi thư bằng Gmail? Lưu trữ trên Drive? Tìm đường bằng Google Map?

Bạn có gọi xe bằng Grab? Uber? Go Việt?

Bạn có đặt phòng bằng Airbnb? Bạn có tìm kiếm khách sạn bằng Trivago?

Hay bạn chỉ đơn giản là đang sử dụng các mạng xã hội như Facebook, Twitter, Instagram, Linkedin?

Bạn có thể chưa sử dụng hết tất cả mọi thứ trên, nhưng tất cả chúng ta đều phải thừa nhận một điều rằng, chúng ta yêu những thứ đó. Bạn nghĩ những thứ này có được từ đâu? Tất nhiên là từ những doanh nghiệp với những ý tưởng táo bạo, và một thị trường tự do cho phép thực hiện những ý tưởng đó. Hay nói cách khác, đó chính là từ Chủ nghĩa Tư bản.

Nếu bạn đọc được bài viết này, nghĩa là bạn đang sử dụng một trong những sản phẩm của Chủ nghĩa Tư bản. Bạn cũng đang tận hưởng thành quả của tư bản.

Vậy tại sao bạn lại ghét tư bản?

Bạn là người Việt Nam đã từng trải qua thời kỳ đói khổ cuối những năm 1970 và 1980? Bạn sợ hãi cái nghèo ấy cho đến khi nền kinh tế kế hoạch chấm dứt, mà thay vào đó là một thị trường kinh doanh cởi mở hơn. Hơn bất kỳ chính sách nào khác, Chủ nghĩa Tư bản đã chứng minh nó là phương pháp xóa đói giảm nghèo hiệu quả nhất trong lịch sử loài người. Nhưng thay vì cảm ơn Chủ nghĩa Tư bản, bạn lại quay sang cảm ơn chính phủ, kẻ đã lấy đi việc làm của chúng ta.

Black Friday là thành quả của Chủ nghĩa Tư bản

Có thể nói, Black Friday đại diện cho thứ đã làm nước Mỹ trở nên vĩ đại – Chủ nghĩa Tư bản và sự đổi mới không ngừng. Người Mỹ chăm chỉ làm việc vì họ thích kiếm tiền và muốn mọi thứ trở nên tốt hơn. Những người sinh ra và lớn lên trong một cơ chế tự do, sẽ luôn sẵn sàng bỏ tiền mua những sản phẩm tiên tiến để phục vụ nhu cầu bản thân; ngược lại, những người sinh ra trong một xã hội càng mất tự do và bần cùng, họ càng có xu hướng căm ghét sự thành công của người khác và luôn muốn đánh cắp những thành quả không thuộc về mình.

Những người Marxist thường cho rằng con người đã bị dẫn dụ vào ý thức lầm lạc trong việc mua và sở hữu, và chỉ trích những thói ham mê vật chất tầm thường. Nhưng họ không thấy rằng chính nhờ sự cạnh tranh, nhờ những ngày như Black Friday mà những người có tài chính hạn hẹp có thể sở hữu những vật dụng cần thiết cho mình. Họ không nhìn thấy những công tác CSR (Corporate Social Responsibility – Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp) đã góp phần giúp xã hội tốt đẹp lên như thế nào.

Khi các doanh nghiệp cạnh tranh, người tiêu dùng luôn được hưởng lợi. Tại sao phải cố gắng giết chết sự cạnh tranh ấy? Tại sao bạn lại ghét ngày Black Friday? Tại sao lại không tận hưởng ngày lễ mua sắm ấy để phục vụ nhu cầu của mình, hay đơn giản chỉ là mua ít quà tặng để mang đến niềm vui cho người thân?

Thật nực cười khi ai đó nghĩ rằng Chủ nghĩa Tư bản thật tàn độc vì đã bán một chiếc TV với mức giá rẻ hơn một nửa vào dịp Black Friday. Hầu hết những người Marxist nghĩ rằng họ biết điều gì mới là tốt nhất cho tất cả mọi người. Họ cho rằng Black Friday chỉ là một chiêu trò của các nhà tư bản, “Bạn không cần chiếc TV đó, bạn cũng không cần một đôi giày mới vào ngày này. Các nhà tư bản đang lừa bạn đấy”. Đối với những người này, tôi chỉ muốn nói với họ rằng “Hãy biến khỏi đây, những kẻ đạo đức giả!”. Họ nghĩ mình là ai mà tự cho mình quyền phán xét những gì người khác cần và không cần? Chúng ta sinh ra đều được ban một khối óc tự biết đánh giá những quyết định của bản thân và tự do lựa chọn.

Như Ronald Reagan từng đặt câu hỏi “Nếu không ai trong chúng ta có thể tự giải quyết vấn đề của chính mình, vậy làm gì có ai có đủ khả năng quyết định vấn đề của người khác?”. Vì vậy, đừng phán xét quyết định của người khác, đừng tự cho mình quyền quyết định những vấn đề của người khác chỉ vì bản thân nghĩ rằng bộ óc của mình sáng suốt hơn những người khác. Bạn không có quyền đó. Còn họ cần một chiếc TV hay không? Hãy để họ tự trả lời. Đừng nhân danh tư tưởng của một nhóm người để rồi cướp đi sự tự do của những người còn lại.

Chia sẻ bài viết:

1
Leave a Reply

avatar
1000
1 Bình luận
0 Phản hồi
1 Người theo dõi
 
Bình luận sôi nổi nhất
Bình luận hay nhất
1 Bình luận của tác giả
thuan Bình luận gần đây của tác giả
  Đăng ký  
Mới nhất Cũ nhất Hàng đầu
Thông báo cho tôi khi có
thuan
Độc giả
thuan

hay , mong ad sẽ thêm nhiều bài hay như thế này , mình luôn ủng hộ !